Effect van isolatie op binnenklimaat

 
 
Binnenklimaat en gezondheid

Er is de laatste jaren veel aandacht voor het isoleren van je huis. Met isolatie bespaar je
veel energie en is daarmee goed voor het milieu. Door een optimale isolatie en warmte-
terugwinning is het energieverbruik van veel woningen dan ook drastisch teruggebracht.
Steeds vaker horen we echter ook dat het over-isoleren een effect heeft op de kwaliteit
van het binnenklimaat. Door onvoldoende ventilatie worden huizen steeds warmer, stoffi-
ger en vochtiger, wat kan leiden tot allerlei gezondheidsklachten. Het is daarom goed om
bij isolatie ook het effect op de kwaliteit van het binnenklimaat in de gaten te houden.

Binnenklimaat steeds slechter

Wetenschappers die de invloed van techniek op de gezondheid van oudere mensen onder-
zoeken, waarschuwen al enkele jaren voor het verslechterende binnenklimaat. De oorzaak: energiebesparende maatregelen, zoals warmteterugwinning en strakke isolatie van woningen. Hierdoor ontstaat een warmer, vochtiger en stoffiger binnenklimaat, dat zorgt voor groei van ongewenste biodiversiteit binnenshuis: huisstofmijt, schimmels en bacteriŽn. Nederland staat
nu in de twijfelachtige top vijf van legionella landen in de EU. Deels doordat wij geen gechlo-
reerd water hebben, maar de voortvarende energiebesparing vormt een goede tweede oor-
zaak. Gemeentelijke warmtenetten (stadsverwarming) en warmtesystemen met zonneboiler
kunnen een broedplaats voor legionellabacteriŽn vormen. Die voelen zich thuis in water van
tussen de 20 en 50 graden. Vaak precies de temperatuur van water in warmtenetten en zonneboilers. Maatregelingen die bacteriegroei beperken, zijn het eerder genoemde
chloreren van water of verhitting tot 65 graden.

Allergieklachten nemen toe


Het aantal chronische luchtaandoeningen stijgt sterk, dankzij een verslechterend binnen-
klimaat, wat allergie veroorzaakt. In enkele decennia nam het aantal allergieklachten in
Nederland toe, door een toename van 80% van de huisstofmijt, een minuscuul spinachtig
beestje. Dit constateerde de Eindhovense gerontechnologe Johanna van Bronswijk al in
1996 in haar studie ĎAn update on long lasting mite avoidanceí. Sindsdien zijn de EPC-
normen voor huizen alleen nog maar gestegen, een ideale ontwikkeling voor de huisstofmijt.
En als je je kleding vervolgens op dertig graden wast, blijf je de mijten lekker bij je dragen.
Deze beestjes, bacteriŽn en andere ziektekiemen kun je alleen verwijderen als je ook kleding
boven 60% wast. Zo zijn sommige maatregelen op het gebied van energiebesparing soms
slecht voor het binnenklimaat en de gezondheid. We willen dat ouderen steeds langer zelf-
standig thuis wonen, maar dankzij toename van allerlei ziekteverwekkers binnenshuis kunnen mensen een half jaar eerder in het verpleeghuis belanden.

Hoofdpijnhuizen

Juist bij bewoners van strak geÔsoleerde huizen met ventilatiesystemen voor warmteterug-
winning neemt het aantal klachten toe. Dat gebeurde bijvoorbeeld in de Amersfoortse wijk
Vathorst. Zelfs de ramen konden daar niet open. De warmteterugwinning moest zorgen
voor alle frisse lucht. De idealistische bewoners kregen hoofdpijn en andere klachten.
Die kwamen deels voort uit een klassieke ontwerpfout van de ingenieurs: denken in
monofuncties. Energie besparen en het milieu werden doel bij het ontwerp, geen middel
om prettig te leven. De duizend woningen in de Ďgroeneí wijk kregen een geniaal ventilatie-
systeem met lage energierekening. Maar het systeem hield onvoldoende rekening met het binnenklimaat, menselijk gedrag en behoeftes.